راهکارهایی برای کسب مهارت حل مسئله

حل مسئله یکی از مهارت های زندگی است که فرد به کمک آن سعی می کند راه حل های موثر یا مفیدی برای مسائل روزمره زندگی پیدا کند. مانند حل مسائل مالی، شخصی، بین فردی و… دنیایی که ما در آن زندگی می کنیم سراسر مسئله است. انسان تا زمانی که زنده است با مسایل متفاوتی رو به روست وباید آن ها را حل کند. در واقع مشکلات بخش جدایی ناپذیر زندگی ما هستند. افرادي که مهارت زیادی در حل مسائل دارند، با آن ها روبه رو شده و آن ها را حل می کنند واعتماد به نفس بالایی دارند. این مهارت به اندازه ایی مهم است که سازمان بهداشت جهانی، یادگیری آن را به عنوان یکی از ده مهارت ضروری براي زندگی، توصیه کرده است.

مراحل مهارت حل مسئله

• داشتن نگرش مثبت نسبت به مشکل.

برخی افراد وقتی با یک مسئله رو به رو می شوند آن را یک معضل غیر قابل حل می بینند. چنین رویکردی، نخستین مانع برسر راه حل مسئله است. زیرا این تفکر انگیزه لازم براي مقابله موثر را از آن ها می گیرد. در حالی که اگر مسئله را فرصتی براي رشد ببینیم با استقبال آن می رویم و آن را حل می کنیم. افکار منفی که به هنگام بروز مشکلات به ذهنتون خطور می کند را یادداشت کنید. بررسی این افکار منفی و اینکه چه قدر این افکار درست هستند و حتی جایگزین کردن این افکار با افکار مثبت در کسب نگرش مثبت نسبت به مشکل به شما کمک می کند.

• تعریف مسئله یا مشکل.

براي اینکه بتوانیم با مسائل به شیوه صحیحی مقابله کنیم باید بتوانیم به طور صحیحی آن ها را تعریف کنیم. یک تعریف خوب از مسئله 4 ویزگی دارد.

• عینی باشد.
• اختصاصی باشد.
• قابل سنجش باشد.
• دست یابی به هدف ممکن باشد.

فرض کنید دانش آموزی در درس ریاضی مشکل دارد. صرف اینکه بگوید من با این درس مشکل دارم نمی توان گفت مشکل خود را تعریف کرده است. مسئله باید عینی و اختصاصی تعریف شود. یعنی این دانش آموز دقیقا بگوید کدام مبحث را یاد نمی گیرد؟ اگر در مبحث مثلثات مشکل دارد دقیقا مشخص کند که کدام قسمت از این مباحث براي وی مشکل است. قسمت بعدی این است که ما با حل یک مسئله به دنبال یک هدف هستیم این هدف باید قابل سنجش باشد و رسیدن به آن امکان پذیر باشد. ممکن است هدف دانش آموز این باشد که در درس ریاضی نمره خوب بگیرد تا معدلش خوب شود. باید نمره خوب و معدل خوب را تعریف کنیم. منظور از نمره خوب چیست؟ و دقیقا به دنبال چند نمره افزایش هستیم؟ نکته مهم تر این است که این هدف گذاری باید امکان پذیر باشد. کسی که بالاترین نمره ای که تا به حال گرفته مثلا 14 بوده نمی تواند به یک باره انتظار داشته باشد که در درس ریاضی نمره 20 بگیرد. این فرایند تدریجی است و باید گام به گام طی شود.

• تولید راه حل و بارش فکری.

بعد از اینکه مسئله را دقیقا شناسایی و تعریف کردیم. باید راه حل تولید کنیم. در این مرحله کیفیت راه حل ها مهم نیست. مهم این است که تا جایی که می توانیم ایده بدهیم و تعداد زیادی راه حل را یادداشت کنیم بدون اینکه آن ها را مورد قضاوت قرار دهیم. در مرحله بعد هر راه حل را به طور اختصاصی مورد بررسی قرار می دهیم. مزایا و معایب هر راه حل را یادداشت می کنیم و اینکه این راه حل چه قدر امکان اجرایی شدن دارد. و در آخر با توجه به مزایا و معایب هر راه حل تصمیم می گیریم که کدام را انتخاب کنیم.

شما میتوانید با استفاده از سامانه طبینجا بصورت آنلاین از روانشناس ما نوبت بگیرید.