حس بویایی جزو یکی از حواس شش گانه ای است که از ابتدای تولد در انسان شروع به فعالیت می کند و نوزاد از آن برای تشخیص بوی مادر و شیر استفاده می کند. حس بویایی انسان قادر است 1000 بوی مختلف را از یکدیگر تشخیص دهد. بنابراین نمی توان گفتکه این حس به طور کلی دستخوش تغییر شده و می تواند از بین برود. بلکه اندکی تغییرات جزیی هم قادر است حس بویایی انسان را با تحولات اساسی مواجه سازد. مولکول های هوا از طریق استشمام کردن وارد مسیر بینی شما می گردند ولی این بدین معنا نیست که در سرتاسر مجاری بینی این مولکول ها قادرند به پاسخ های بویایی پاسخ دهند. تنها در انتهای این مسیر عصب بویایی وجود دارد. همانند جوانه های چشایی بر روی زبان این گیرنده های بویایی پوشاننده این مسیر هستند.
علل مشکلات بویایی
برخی از افراد از ابتدای تولد با مشکلات بویایی متولد می شوند که دلیل عمده این مشکل مسائل ژنتیکی می باشد. اما برخی دیگر از افراد ممکن است بر اثر حوادث مختلف مانند بیماری و یا حتی عمل جراحی زیبایی بینی، حس بویایی خود را از دست داده و یا احساس بوی ناخوشایند در بینی کنند. البته برخی از عفونت ها مانند سینوزیت های بسیار حاد نیز می توانند تا حدودی در درک بویایی افراد تاثیر بگذارند. به طور کلی می توان مشکلات بویایی و از دست دادن آن را می توان به حالت مداوم و یا موقتی تقسیم بندی نمود:
- ابتلا به بیماری سرماخوردگی و آنفولانزا می توانند به طور موقت مسیر مجاری بینی را از کار بیندازند. عفونت ها و التهاب این مجرا در محل سینوس ها قادرند قدرت بویایی افراد را نیز کاهش دهند.
- بیمای های مربوط به زوال عقل مانند آلزایمر و پارکینسون سیستم های عصبی افراد و بخش های دریافت پیام را متاثر سازد. هم چنین علائم اختلالات و مشکلات بویایی به عنوان یک پیش آگهی موثر از شروع این نوع بیماری ها به حساب می آید.
- آسیب مغزی به خصوص آسیب لوب فرونتال مغزی که محل پردازش داده ها و اطلاعات بویایی است ممکن است در طی ضربات مغزی آسیب دیده و فرد به صورت موقت یا دائم از داشتن حس بویایی محروم گردد.
- سیگار کشیدن می تواند به صورت یک عامل موقتی تا زمان قطع آن، سیگنال های سیستم بویایی را از کار بیندازد.
- مصرف برخی از داروها به صورت موقت می توانند افراد را دچار مشکلات بویایی نمایند از جمله این داروها می توان به برخی از آنتی هیستامین ها، آنتی بیوتیک ها و داروهای فشار خون را نام برد.
یکی از مهم ترین عملکردهایی که سیستم بویایی دارد این است که قادر است بر روی سیستم چشایی و تشخیص طعم ها نیز تاثیر بگذارد. وقتی غذایی جویده می شود مولکول های عطر غذا را همراه با خود غذا وارد مسیر گوارشی و بویایی می گردد که این عامل نقش بسزایی در تشخیص طعم غذاها برعهده خواهد داشت.
شما میتوانید با استفاده از سامانه طبینجا بصورت آنلاین ازمتخصص گوش وحلق و بینی ما نوبت بگیرید.